Grupa mieszana, to ciągle jednak ewenement w
naszej polskiej rzeczywistości. Kojarzona zazwyczaj ze środowiskiem wiejskim i
zacofaniem jest jednak najczęściej polecaną przez współczesnych pedagogów i
psychologów formą pracy z małym dzieckiem. Wieloletnie doświadczenia wskazują, że
kształtowanie postawy dziecka jako członka zbiorowości przedszkolnej nie
ogranicza się tylko do współżycia z rówieśnikami, lecz dotyczy także kontaktów
z młodszymi i starszymi kolegami oraz osobami dorosłymi. Przebywanie dziecka w takiej
grupie wpływa korzystnie na jego rozwój. Zróżnicowane ze względu na wiek dzieci
dostarczają sobie wzajemnie szerokiego wachlarza doświadczeń emocjonalnych,
społecznych i intelektualnych. Grupa swoją strukturą przypomina rodzinę i
stwarza bardziej naturalne i korzystne warunki do rozwoju niż grupa jednorodna
pod względem wieku. W grupie mieszanej dzieci otrzymują bogatą i różnorodną
stymulację, nasilają się kontakty społeczne, dzieci wypracowują sobie różne
sposoby komunikowania się z kolegami.
I właśnie taka grupa funkcjonuje w naszej
niewielkiej społeczności. Do naszego oddziału przedszkolnego uczęszczają dzieci
w wieku od 2,5do 5 lat. W grupie pracują dwie wychowawczynie z wieloletnim
doświadczeniem pedagogiczny: mgr Elżbieta Bura i mgr Marzanna Rosłan. W opiece
nad dziećmi pomaga pani Grażyna Banach.
Zalety grupy
mieszanej zróżnicowanej wiekowo
Przebywanie w grupie mieszanej ma znaczący wpływ na rozwój społeczny
dziecka. Zajmując coraz to inną pozycję społeczną dziecko staje się osobą coraz
bardziej odpowiedzialną, kompetentną, czuje się potrzebne, przez co wzrasta
jego poczucie wartości i odpowiedzialności. Szybciej dostrzega i rozumie
zróżnicowane potrzeby i zasady współżycia. Edukacja społeczna jest szybsza i
skuteczniejsza.
Dziecko przebywa w naturalnym środowisku, zróżnicowanym lecz
rzeczywistym, najbardziej odpowiednim dla jego rozwoju. Tak jak w naturalnym
środowisku nie uczy się tylko od równolatków ale także od młodszych i starszych
dzieci. Możliwy jest pobyt rodzeństwa w jednej grupie.Następuje szybsza adaptacja i integracja dzieci
nowych.Następuje naturalna i samoistna nauka postaw tolerancji, partnerstwa i
współżycia w środowisku nie ograniczonym jedynie do rówieśników
Naturalne jest zaangażowanie i opiekuńczość dzieci starszych nad
młodszymi oraz możliwość prezentowania przed nimi bogatych doświadczeń. Dzieci
młodsze nie czują się osamotnione, wiedzą, że mogą liczyć nie tylko na
nauczycielkę ale także na starszych kolegów, którzy pomogą i doradzą. Uczą się
przy tym wyrażania próśb, mają także od kogo przyjmować wiedzę i doświadczenie,
umiejętności i nawyki.
Bogatszy jest rozwój duchowy dzieci, przekładający się na prace
plastyczne i różne formy wyrażania siebie
Grupa zróżnicowana wiekowo ułatwia indywidualizację oddziaływań
wychowawczych, nie tylko ze względu na wiek ale także możliwości rozwojowe
poszczególnych dzieci. Każde dziecko ma swój indywidualny rytm rozwoju
psychicznego, fizycznego, intelektualnego i społecznego. W grupie mieszanej
wiekowo można uwzględnić wszelkie niedostatki bez wytykania ich i zwracania na
nie uwag.Jest możliwość stosowania zróżnicowanej i
ciekawej organizacji zajęć.
Wspólne dla dzieci w różnym wieku
zajęcia, zabawy czy wywiązywanie się ze swoich obowiązków jak np. dyżury,
powoduje, że przedszkolaki nawiązują serdeczne, przyjazne, pełne zrozumienia
kontakty, zarówno pomiędzy sobą jak i nauczycielką, zbliżają się do siebie i
kształtują postawy, wpływające na ich zachowywanie się także w innych
środowiskach, nie tylko aktualnie ale także w przyszłości.
Organizacja
zajęć
Organizacja zajęć w
grupie dzieci w różnym wieku jest trudniejsza niż w grupie jednolitej, ze
względu na konieczność prowadzenia pracy na kilku poziomach. Zajęcia są
różnicowane ze względu na rodzaj, treść i czas. Ważne jest staranne dobieranie
treści ze względu na wiek, możliwości i indywidualny poziom rozwoju dzieci.
Metody i formy pracy są zawsze starannie dobrane i urozmaicane
Niektóre zajęcia i
czynności są prowadzone z całą grupą, różnicując tylko zadania. Np. na
zajęciach plastycznych zadaniem dla dzieci młodszych będzie wykonanie pracy na
temat dowolny a dla starszych- na temat określony przez nauczyciela.
Różnicujemy także techniki- maluchy rysować kredkami, a starsze wykonują np.
kolaż z różnorodnych materiałów. Inny przykład- praca z ilustracją-
zadaniem dzieci młodszych może być policzenie postaci i określenie ich wygląda
a starszych- ułożenie opowiadania, związanego z treścią ilustracji.
Niektóre zajęcia są
organizowane w ten sposób, że w pierwszej części ( ok. 10-15 minut.) biorą
udział wszystkie dzieci. Mogą wysłuchać krótkiego opowiadania, rozwiązywać
zagadki, dostosowane indywidualnie do ich poziomu rozwoju i wiedzy ( nie tylko
do wieku- czasem młodsze dziecko radzi sobie z zadaniem lepiej niż dziecko
starsze), nauczyć się słów piosenki, przeliczać w małym zakresie. Następnie
maluchy przechodzą do kącików zabaw pod opieką pomocy przedszkolnej. Cicha
zabawa w tej samej sali ma tą zaletę, że młodsze dzieci mogą przysłuchiwać się
i przyglądać zajęciu, dzięki temu przyswajają wiedzę i nowe umiejętności w
zakresie wybranym przez siebie.
Niektóre zajęcia
prowadzimy całkiem oddzielnie, z podzespołem dzieci młodszych i
starszych.
Pamiętamy jednak, że
rozwój dziecka nie zawsze jest adekwatny do jego wieku, a różnice indywidualne
bywają czasem dość znaczne. Dlatego prowadząc zajęcia na kilku poziomach,
z dziećmi w różnym wieku, nie trzymamy się sztywno podziału wg wieku,
lecz bierzemy pod uwagę ogólny rozwój dziecka.